Wageningse kunstenaar finalist in ‘De Gezonken Meesters’ op Omroep Max

WAGENINGEN De Gezonken Meesters verwijst naar het schip De Vrouw Maria dat ruimt twee eeuwen geleden is vergaan. De scheepslading bestond onder andere uit 27 schilderijen van Hollandse Meesters. Het tv-programma besteedt aandacht aan zes van deze schilderijen die elk één aflevering centraal staan. Merel Tieland heeft, samen met haar ouders Frank en Anneke Heilmann, deelgenomen aan de wedstrijd om ‘De kraamkamer’ van Gerrit Dou te laten herrijzen.

Het tv-programma werkt op een soortgelijke wijze als ‘De Nieuwe Vermeer’ dat twee jaar geleden werd uitgezonden. Frank en Anneke zijn destijds in de finale terechtgekomen. Een resultaat dat naar meer smaakte. Toen Merel verhuisde van Wageningen naar Australië en hoorde van de schilderwedstrijd ‘De Gezonken Meesters’ heeft ze gekscherend gezegd: “Als er een drieluik in staat, dan doe ik graag met jullie mee”. En zo geschiede. Een intensieve schilderperiode werd ondanks de fysieke afstand tussen de kunstenaars creatief overbrugd. Het levert hen weer een finaleplek op.

‘De Kraamkamer’ van Gerrit Dou is een groot realistisch drieluik met veel aandacht voor details. Dit is ook het uitgangspunt geworden van deze schilderfamilie. Het drieluik is herkenbaar als “Een echte Dou”, aldus jurylid Pieter Roelofs. De vorm waarvoor gekozen is, is opvallend. In eerste instantie lijkt het een realistisch portret van Prof. Rebecca Painter. Dit portret kan opengevouwen worden, waarna het drieluik zichtbaar wordt. Wat de voorkant doet vermoeden, heeft dit schilderij naast de herkenbare stijl van Dou, ook veel eigentijdse invloeden. Zo is een mobieltje in de drie panelen gebruikt als subtiele lichtbron, staat er een beamer, een Maxi-Cosi én zijn er beschuit met muisjes.

Het levensgrote portret laat geen twijfel bestaan over de insteek. Prof. Painter wordt wereldwijd onder andere gerenommeerd voor haar onderzoek naar Hyperemesis Gravidarum (HG) oftewel extreme zwangerschapsmisselijkheid. HG is een ernstige ziekte die moeder en kind zwaar kunnen treffen. De laatste jaren wordt steeds meer ontdekt over de oorzaak, maar er moet nog veel onderzoek gedaan worden hoe deze vrouwen wél gezond zwanger kunnen zijn. Merel Tieland heeft zelf drie HG zwangerschappen achter de rug. Helaas is het erfelijk, waardoor ook haar moeder en oma aan deze ziekte hebben geleden.

Als finalisten zijn ze alle drie trots op het eindresultaat. Anneke verwoordt het door de verbinding te benoemen die verder strekt dan onze landsgrenzen. Frank kijkt met pretogen naar het doek: “De formaten van dit drieluik zijn zo groot voor een fijnschilder. Ik heb soms gemopperd, maar wat heb ik genoten om hier samen aan te werken. Echt een familiestuk.” Merel, die het portret voor haar rekening heeft genomen, zegt: “Wat begon als een grap, werd al snel serieus. Ik ben trots op de symboliek die we hebben gebruikt. De oplettende kijker raakt niet snel uitgekeken en ontrafelt een heel eigentijds en persoonlijk verhaal”.